Digital vs Film Photography: Επιλέγω Digital Κάθε Φορά
- George Tatakis
- πριν από 6 ημέρες
- διαβάστηκε 6 λεπτά
Η digital φωτογραφία έχει αντικαταστήσει τη film φωτογραφία σχεδόν σε κάθε τεχνικό επίπεδο. Παρ’ όλα αυτά, η ιδέα ότι το φιλμ σε κάνει πιο «σκόπιμο» φωτογράφο παραμένει παντού.
Δεν συμφωνώ.
Φωτογραφίζω αποκλειστικά digital (ψηφιακά). Όχι γιατί είναι πιο εύκολο, πιο φθηνό ή πιο βολικό, αλλά γιατί είναι ένα καλύτερο σύστημα για να μάθεις, να βελτιωθείς και να εκτελέσεις μια εικόνα με ακρίβεια.
Η ιδέα ότι το φιλμ σε κάνει καλύτερο φωτογράφο δεν είναι απλώς ξεπερασμένη. Είναι θεμελιωδώς παρεξηγημένη.
Υπάρχει μια επίμονη άποψη ότι το φιλμ «κόβει ταχύτητα» και άρα σε κάνει πιο προσεκτικό. Όμως το να πηγαίνεις πιο αργά δεν σημαίνει ότι σκέφτεσαι καλύτερα.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, το φιλμ δεν δημιουργεί πρόθεση. Δημιουργεί πίεση.
Και η πίεση συχνά μπερδεύεται με την πειθαρχία.
Ο Μύθος της Πρόθεσης
Το επιχείρημα είναι γνωστό:
Με το φιλμ έχεις λίγα καρέ. Κάθε φωτογραφία κοστίζει. Δεν μπορείς να δεις άμεσα το αποτέλεσμα. Άρα σκέφτεσαι περισσότερο πριν πατήσεις το κουμπί.
Ακούγεται λογικό. Δεν είναι.
Αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα είναι πολύ πιο απλό:
Όταν κάθε καρέ έχει κόστος, διστάζεις.
Γίνεσαι πιο προσεκτικός.
Αποφεύγεις το ρίσκο.
Περιορίζεις τον πειραματισμό.
Αυτό δεν είναι πρόθεση.
Είναι περιορισμός.
Και ο περιορισμός από μόνος του δεν σε βοηθά να παίρνεις καλύτερες αποφάσεις. Απλώς μειώνει τον αριθμό των αποφάσεων που παίρνεις.
Αν το να τραβάς λιγότερες φωτογραφίες σε έκανε καλύτερο φωτογράφο, τότε οι αρχάριοι θα βελτιώνονταν τραβώντας λιγότερο.
Δεν συμβαίνει αυτό.
Βελτιώνονται τραβώντας περισσότερο. Βλέποντας περισσότερο. Κάνοντας λάθη. Και καταλαβαίνοντας γιατί κάτι λειτούργησε ή όχι.
Η ιδέα ότι ο περιορισμός δημιουργεί πρόθεση είναι ελκυστική γιατί μεταφέρει την ευθύνη έξω από εσένα.
Σαν να λέει ότι το μέσο μπορεί να σκεφτεί για εσένα.
Αλλά η πρόθεση δεν έρχεται από τη μηχανή.
Έρχεται από τον φωτογράφο.
Αν η πρόθεσή σου εξαρτάται από το ότι φωτογραφίζεις με φιλμ, τότε δεν είναι δική σου.
Η Οικονομία του Φιλμ
Το φιλμ δεν ήταν πάντα ακριβό.
Κάποτε οι φωτογράφοι τραβούσαν τεράστιους όγκους φιλμ. Στα στούντιο, τα καρέ καίγονταν καθημερινά. Υπήρχαν δοκιμές, παραλλαγές, επαναλήψεις.
Δεν ήταν μια αργή, «ιεροτελεστική» διαδικασία.
Ήταν επαναλαμβανόμενη.
Σήμερα, το φιλμ είναι ακριβό. Και αυτό αλλάζει τη συμπεριφορά.
Κάθε καρέ έχει κόστος. Και αυτό δημιουργεί πίεση.
Και αυτή η πίεση βαφτίζεται «πειθαρχία», «πρόθεση», «βάθος».
Αλλά ας το πούμε καθαρά:
Είναι οικονομία.
Όταν κάτι είναι ακριβό, το χρησιμοποιείς λιγότερο.
Και όταν το χρησιμοποιείς λιγότερο, πείθεις τον εαυτό σου ότι κάθε χρήση έχει μεγαλύτερη αξία.
Αυτό δεν σημαίνει ότι το αποτέλεσμα είναι καλύτερο.
Σημαίνει ότι το νιώθεις πιο σημαντικό.
Η σπανιότητα δημιουργεί προσοχή.
Δεν δημιουργεί κατανόηση.
Η Digital Φωτογραφία ως Σύστημα Μάθησης
Έρχομαι από τον χώρο της μηχανικής.
Και στη μηχανική, η βελτίωση δεν είναι ρομαντική. Είναι συστηματική.
Δοκιμάζεις κάτι.
Παίρνεις feedback.
Προσαρμόζεις.
Δοκιμάζεις ξανά.
Αυτός ο κύκλος είναι η βάση της εξέλιξης.
Και όσο πιο γρήγορα τρέχει, τόσο πιο γρήγορα βελτιώνεσαι.
Η digital φωτογραφία συμπιέζει αυτόν τον κύκλο σε δευτερόλεπτα.
Τραβάς τη φωτογραφία.
Βλέπεις το αποτέλεσμα.
Ρυθμίζεις.
Ξαναδοκιμάζεις.
Ξανά. Και ξανά. Και ξανά.
Αυτό δεν είναι θέμα ευκολίας.
Είναι θέμα iteration.
Η digital μετατρέπει τη φωτογραφία σε σύστημα άμεσου feedback.
Δεν ελπίζεις ότι η εικόνα θα δουλέψει.
Καταλαβαίνεις γιατί δουλεύει.
Η ψηφιακή φωτογραφία συμπιέζει τον βρόχο ανατροφοδότησης, αλλά στους περισσότερους φωτογράφους λείπει ένα πράγμα: ένα εξωτερικό μάτι.
Το να βλέπεις καθαρά τη δική σου δουλειά είναι πιο δύσκολο από το να τραβήξεις την ίδια τη φωτογραφία. Τα μοτίβα επαναλαμβάνονται. Τα λάθη κρύβονται σε κοινή θέα.
Σε αυτό ακριβώς εστιάζω στις ατομικές μου συνεδρίες. Δεν μιλάμε για εξοπλισμό. Δεν μιλάμε για φιλμ έναντι ψηφιακού. Εξετάζουμε τις εικόνες σας, προσδιορίζουμε τι πραγματικά λειτουργεί και βελτιώνουμε τη διαδικασία λήψης αποφάσεων:
Γιατί η Digital Δεν Σε Κάνει Τεμπέλη
Λένε ότι η digital φωτογραφία οδηγεί σε “spray and pray”.
Όχι.
Η digital σου δίνει την επιλογή να είσαι πρόχειρος.
Σου δίνει και την επιλογή να είσαι ακριβής.
Το εργαλείο δεν καθορίζει τη νοοτροπία.
Αντιθέτως, η digital αφαιρεί δικαιολογίες.
Δεν μπορείς να κατηγορήσεις το φιλμ.
Δεν μπορείς να πεις “δεν ήθελα να χαλάσω καρέ”.
Μένεις μόνος σου με την εικόνα.
Και η εικόνα αντικατοπτρίζει τις αποφάσεις σου.
Το Πρόβλημα με το “Slow Down”
Η ιδέα ότι το να πηγαίνεις πιο αργά οδηγεί σε καλύτερη δουλειά είναι βαθιά ριζωμένη.
Αλλά είναι λάθος.
Η ταχύτητα δεν είναι το θέμα.
Η καθαρότητα είναι.
Ένας αρχάριος μπορεί να δουλεύει αργά και να παραμένει αρχάριος.
Ένας έμπειρος μπορεί να δουλεύει γρήγορα γιατί βλέπει καθαρά.
Η digital δεν σε κάνει βιαστικό.
Σου δίνει περισσότερες ευκαιρίες να καταλάβεις.
Το Φιλμ ως Αισθητική
Το φιλμ έχει αισθητική. Αυτό είναι δεδομένο.
Έχει κόκκο, χρώμα, υφή.
Μπορεί να είναι όμορφο. Μπορεί να είναι ευχάριστο. Μπορεί να προσθέσει κάτι στο τελικό αποτέλεσμα.
Αλλά αυτό είναι.
Αισθητική.
Δεν είναι μέθοδος μάθησης.
Δεν είναι σύστημα βελτίωσης.
Δεν είναι shortcut προς την πρόθεση.
Digital vs Film Photography στην Πράξη
Στη δική μου δουλειά, η ακρίβεια έχει σημασία.
Δεν βασίζομαι στην τύχη. Δεν τραβάω μια φωτογραφία και ελπίζω ότι θα δουλέψει μετά. Κατασκευάζω την εικόνα. Την εξελίσσω. Ρυθμίζω λεπτομέρειες που οι περισσότεροι δεν θα παρατηρούσαν: τη θέση ενός χεριού, την ευθυγράμμιση των στοιχείων, τη σχέση του θέματος με τον χώρο.
Αυτό απαιτεί έλεγχο.
Απαιτεί τη δυνατότητα να δοκιμάζεις παραλλαγές σε πραγματικό χρόνο. Να βλέπεις πώς μικρές αλλαγές επηρεάζουν την εικόνα. Να προχωράς προς ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα, όχι απλώς να αποδέχεσαι ό,τι προκύψει.
Η digital φωτογραφία το επιτρέπει αυτό.
Αν προσπαθούσα να δουλέψω με τον ίδιο τρόπο σε φιλμ, η διαδικασία θα γινόταν δραματικά πιο αργή. Όχι με τρόπο που βελτιώνει την εικόνα, αλλά με τρόπο που περιορίζει την εξερεύνηση.
Και η εξερεύνηση είναι εκεί που γίνεται η εξέλιξη.
Αυτή η προσέγγιση δεν είναι θεωρητική. Καθορίζει άμεσα το τελικό αποτέλεσμα.
Κάθε εικόνα κατασκευάζεται, προσαρμόζεται και βελτιώνεται σε πραγματικό χρόνο. Όχι μέσω περιορισμού, αλλά μέσω ελέγχου.
Η Ψευδαίσθηση της Πειθαρχίας
Ένα από τα πιο ελκυστικά στοιχεία του φιλμ είναι η αίσθηση πειθαρχίας που δημιουργεί.
Έχεις λιγότερα καρέ. Σκέφτεσαι περισσότερο. Δεσμεύεσαι.
Αλλά η πειθαρχία δεν έχει να κάνει με το να έχεις λιγότερες επιλογές. Έχει να κάνει με το να παίρνεις καλύτερες αποφάσεις, ανεξάρτητα από τον αριθμό των επιλογών.
Αν χρειάζεσαι τον περιορισμό για να λειτουργήσεις με πρόθεση, τότε η πειθαρχία δεν είναι εσωτερικευμένη.
Αυτό δεν αφορά μόνο τη φωτογραφία.
Σε πολλούς τομείς, οι άνθρωποι αναζητούν εξωτερικούς περιορισμούς για να καθοδηγήσουν τη συμπεριφορά τους. Βασίζονται στη δομή για να καλύψουν την έλλειψη σαφήνειας. Και παρόλο που αυτό μπορεί να βοηθήσει προσωρινά, δεν αποτελεί μακροπρόθεσμη λύση.
Η πραγματική πειθαρχία είναι ανεξάρτητη από το εργαλείο.
Πρέπει να μπορείς να τραβήξεις 10 καρέ ή 100 καρέ με το ίδιο επίπεδο πρόθεσης.
Αν αυτό αλλάζει ανάλογα με το μέσο, τότε το μέσο δεν είναι η λύση.
Είναι πατερίτσα.
Η Άνεση του να Ρομαντικοποιείς το Φιλμ
Υπάρχει και μια πολιτισμική διάσταση σε αυτή τη συζήτηση.
Το φιλμ κουβαλά μια αίσθηση αυθεντικότητας. Συνδέεται με το παρελθόν, με την παράδοση, με έναν πιο «καθαρό» τρόπο δουλειάς. Φαίνεται πιο συνειδητό. Πιο καλλιτεχνικό.
Η digital, αντίθετα, συνδέεται με ταχύτητα, όγκο, σύγχρονη παραγωγή. Φαίνεται λιγότερο «ρομαντική».
Και έτσι δημιουργείται ένα αφήγημα:
Το φιλμ είναι ουσιαστικό.
Η digital είναι επιφανειακή.
Αλλά αυτό δεν βασίζεται στο πώς λειτουργούν τα εργαλεία.
Βασίζεται στο πώς νιώθεις με αυτά.
Και το συναίσθημα δεν είναι αξιόπιστο μέτρο αποτελεσματικότητας.
Το να ρομαντικοποιείς τον περιορισμό είναι άνετο. Σου επιτρέπει να πιστεύεις ότι επιλέγοντας ένα συγκεκριμένο εργαλείο, πλησιάζεις αυτόματα ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα.
Αλλά τα εργαλεία δεν δημιουργούν νόημα.
Το υποστηρίζουν.
Η Πραγματικότητα
Η digital φωτογραφία αφαιρεί την τριβή.
Δεν περιμένεις.
Δεν πληρώνεις ανά καρέ.
Δεν βασίζεσαι σε καθυστερημένο feedback.
Και εξαιτίας αυτού, χάνεις ένα σύνολο βολικών εξηγήσεων.
Δεν μπορείς να πεις ότι το φωτόμετρο έπεσε έξω.
Δεν μπορείς να πεις ότι το εργαστήριο έκανε λάθος.
Δεν μπορείς να πεις ότι δεν ήθελες να χαλάσεις φιλμ.
Μένεις με την εικόνα.
Και η εικόνα είναι οι αποφάσεις σου.
Αυτός είναι και ο λόγος που η digital φαίνεται λιγότερο «ιδιαίτερη» σε κάποιους. Όχι επειδή της λείπει ποιότητα, αλλά επειδή της λείπει το μυστήριο.
Όλα είναι ορατά.
Όλα είναι άμεσα.
Όλα είναι μετρήσιμα.
Αν προσπαθείς να φτάσεις αυτό το επίπεδο σαφήνειας στη δουλειά σου, ο πιο γρήγορος τρόπος δεν είναι να αλλάξεις εργαλείο.
Είναι να καταλάβεις τις αποφάσεις σου.
Αυτός είναι και ο πυρήνας των one-on-one sessions που κάνω.
Συμπέρασμα
Μου αρέσει το φιλμ. Καταλαβαίνω γιατί το αγαπούν οι άνθρωποι. Καταλαβαίνω τη διαδικασία, την αισθητική, την εμπειρία.
Αλλά δεν μπερδεύω την απόλαυση με την αποτελεσματικότητα.
Το φιλμ δεν σε κάνει πιο σκόπιμο.
Δεν σε κάνει καλύτερο φωτογράφο.
Εισάγει περιορισμούς που μπορεί να φαίνονται ουσιαστικοί, αλλά δεν αντικαθιστούν τη σαφήνεια, την ικανότητα και την κατανόηση.
Η digital φωτογραφία δεν είναι απλώς μια σύγχρονη εναλλακτική.
Είναι ένα διαφορετικό σύστημα.
Ένα σύστημα που βασίζεται στο feedback, στην επανάληψη και στον έλεγχο.
Και για τον τρόπο που δουλεύω, για το επίπεδο ακρίβειας που επιδιώκω, δεν υπάρχει σύγκριση.
Επιλέγω digital.
Κάθε φορά.
Οι περισσότερες συζητήσεις στη φωτογραφία περιστρέφονται γύρω από τα εργαλεία.
Εμένα με ενδιαφέρουν οι αποφάσεις.
Πώς κατασκευάζεται μια εικόνα. Πώς εξελίσσεται. Πώς κατανοείται.
Αν αυτός ο τρόπος σκέψης σου ταιριάζει, γράφω συχνά πάνω σε αυτά.
++
Σχόλια